Rzeszowski Związek Artystów Plastyków

Był pierwszym powojennym stowarzyszeniem plastyków utworzonym w sierpniu 1944 roku jako kontynuacja przedwojennej grupy „Pazdur”. Początkowo liczył kilkadziesiąt osób.

22 października 1944 roku Związek otworzył pierwszą, zorganizowaną przez siebie wystawę
w Muzeum Miejskim. Katalog tej ekspozycji, z linorytem Tadeusza Jaśkiewicza na okładce, informuje, że brało w niej udział dwudziestu dwóch artystów, którzy wystawili łącznie sto osiemnaście prac. Wśród nich byli Władysław Początek, Zbigniew i Zdzisław Krygowscy, Feliks Worsztynowicz, Stanisław Szmuc. Na temat tej wystawy ukazała się 3 grudnia 1944 roku w „Rzeczypospolitej” recenzja pióra I. Witza. Ekspozycja, mimo dużej frekwencji nie przyczyniła się jednak do sprzedaży choćby jednej wystawianej na niej pracy. Kolejna, zorganizowana przez Związek na wiosnę 1945 roku, również zakończyła się fiaskiem dla wystawców, gdyż zakupiono tylko jeden obraz.

Związek zorganizował również wystawę indywidualną Mieczysława Wejmana. Jej otwarcie nastąpiło 23 grudnia 1944 roku w lokalu Stronnictwa Demokratycznego. Towarzyszył jej katalog, który informuje, że wystawiono sześćdziesiąt cztery prace: dwadzieścia pięć obrazów olejnych, sześć akwarel, pięć grafik i siedemnaście rysunków.
Siedziba Związku mieściła się przy ul. Kościuszki, zaś pierwszym prezesem był Andrzej Durek. Prace artystów związanych z RZAP można było kupować w Kawiarni Plastyków przy ul. 3 Maja 8.
W 1947 roku RZAP został połączony ze Związkiem Polskich Artystów Plastyków. Już w październiku 1944 roku władze RZAP otrzymały propozycję połączenia się z lubelskim ZPAP, jednakże ją odrzuciły. W 1984 roku archiwum ZPAP w Rzeszowie zostało (planowo) zniszczone.
Po roku 1990 z inicjatywy rzeszowskiego ZPAP doszło do reaktywowania ważnych wystaw środowiskowych. Odzyskano sklep zaopatrzenia plastyków przewidziany do prywatyzacji, który obecnie służy całemu środowisku. Zorganizowano plenery malarskie w Rakszawie i Orzechówce,
a ostatnio w Wiśniowej nad Wisłokiem. Najwięcej członków rzeszowskiego Okręgu ZPAP mieszka
w Rzeszowie. Równie licznymi i dojrzałymi są środowiska związkowe w Jarosławiu, Krośnie, Przeworsku, Stalowej Woli i Sanoku. Od momentu reaktywacji związku Okręgiem Rzeszowskim kierowali kolejno prezesi: Emil Polit, Jerzy Tomala, Andrzej Korzec, Joanna Znamirowska Pałka, Jan Maternicki, Elżbieta Bakun, Marek Olszyński i obecnie Piotr Woroniec Jr.

W 2011 roku w setną rocznicę powstania ZPAP Okręg Rzeszowski przygotował Wielką Wystawę
na Stulecie ZPAP, której towarzyszył album prezentujący wszystkich członków okręgu, przypominający również tych nieżyjących.
W formule Biennale ZPAP kolejne zarządy ZPAP okręgu organizowały wystawę prezentującą bieżący dorobek swoich kolegów artystów w gościnnych progach Biura Wystaw Artystycznych
w Rzeszowie.

Dzięki dobrej współpracy z władzami Miasta Rzeszów związek otrzymał w roku 2017 lokal na prowadzenie Galerii „R_Z” przy ul. 3-Maja 16, w którym odbywają się wystawy członków Okręgu Rzeszowskiego jak i zaproszonych kolegów związkowych z innych ośrodków w kraju.

Związek stara się czynnie uczestniczyć w życiu kulturalnym miasta uczestnicząc w szeregu imprezach, z których warto wymienić: „Święto Paniagi”, „Noc Muzeów”, „Europejski Stadion Kultury- Wschód Kultury”, Festiwal Przestrzeni Miejskiej.

zpap.kontakt@gmail.com
17 85 37 035
Galeria R_Z - ul. 3-go Maja 16, 35-030 Rzeszów